Doç. Dr. M. Yalçın Tanes
Arçelik Araştırma ve Teknoloji Geliştirme Merkezi
İstanbul, 3 Ekim 2002

(Bu makale, İSO Odakule Meclis Salonu'nda, 3 Ekim 2002 tarihinde İstanbul Sanayi Odası ile Teknoloji Yönetimi Derneği'nin ortaklaşa düzenledikleri "Ürün Geliştirmenin Olmazsa Olmazları" konulu seminerde yapılan bir sunumdan derlenmiştir. Bu makalenin 3MB boyutlu pdf formatındaki versiyonu www.tyd.org.tr/etkinlik.html adresinden indirilebilir)

IÇERIK:

• Tanimlar
• Yenilikcilik / Inovasyon Süreci
• Arçelik Teknoloji Gelistirme Deneyimi
• Ürün Gelistirme Süreci
• Ar-Ge Performansinin Ölçümü
• Sonsöz

TANIMLAR:

• TEKNOLOJI
  Bireyin veya kurulusun bir hizmeti yapmak veya bir ürünü ortaya koymak için sahip oldugu bilgi, beceri ve
  yeteneklerin tümü onun teknolojisidir.
  Teknolojisi ona, "BEN BU ISI YAPABILIRIM" dedirtmektedir.
• TEMEL ARASTIRMA
  Doganin sirlarina ait bilgileri ögrenmeyi hedefleyen çalismalar "Temel Arastirma" dir.
• MÜHENDISLIK
  Bilimin sagladigi bilgileri teknoloji haline getiren ve insanin kullanimina hazir haldeki ürünler olarak sunan metodoloji ve faaliyetlerin tümüne Mühendislik denir.
• UYGULAMALI ARASTIRMA / TEKNOLOJI GELISTIRME
  Bilginin teknolojiye dönüstürülmesi "Uygulamali Arastirma" veya "Teknoloji Gelistirme" dir.
• (ÜRÜN) GELISTIRME
  Teknolojinin ürüne ve üretim yöntemlerine dönüstürülmesi için uygulanan mühendislik faaliyeti "Ürün/Üretim Gelistirme" dir.
• YENILIKCILIK = INOVASYON
  Yeni bir fikrin dogusundan, insanlara yararli ve onlarin satinalacagi bir ürün haline getirilmesine kadar geçen süreçtir.

YENILIKCILIK / INOVASYON SÜRECI:

• 21. yy'da teknoloji sirketlerin elindeki en önemli güçlerden biridir.
• Türkiye'de "Ürün Gelistirme" yeni baslamis, "Teknoloji Gelistirme" ise ......
• Türkiye "Teknoloji Ithal Eden Ülke" konumundadir.
• Teknoloji/Ürün gelistirme için olumlu adimlar vardir. Acaba yeterli midir?

TÜRKIYE'de TEKNOLOJI/ÜRÜN GELISTIRME KÜLTÜRÜ

• 21. yy'da teknoloji sirketlerin elindeki en önemli güçlerden biridir.
• Türkiye'de "Ürün Gelistirme" yeni baslamis, "Teknoloji Gelistirme" ise ......
• Türkiye "Teknoloji Ithal Eden Ülke" konumundadir.
• Teknoloji/Ürün gelistirme için olumlu adimlar vardir. Acaba yeterli midir?

TEHLIKE

Düsük seviyedeki teknolojiler ile dünya sanayii karsisinda iç ve dis pazarlarda rekabette korumasiz kalmak ve yalniz ucuz isgücüne dayanarak üretim yapabilen ve her an üçüncü dünya ülkelerine elindeki isi kaptirabilecek duruma düsmek

FIRSAT

Genç, iyi egitim görmüs kadrolar ile, yeni teknolojileri verimli sekilde kullanarak, gelistirerek, güncel ve özgün teknolojilerle dünya standartlarini yakalamak ve asmak üzere kaynaklari verimli olarak yönetmek

FIKIRDEN ÜRÜNE SÜREÇ

• Süreç evrensel
  
• Organizasyon her sirketin kültürü ve ihtiyacina göre farkli
  • 1 asamali (Tüm Ar-Ge süreci tek bir birimde)
  • 2 asamali (Teknoloji Gelistirme - Ürün Gelistirme birimleri)
  • 3 asamali (Sirket çapinda Teknoloji Gelistirme - Öncü Ürün Gelistirme - Ürün Tasarimi ve Uygulama)
  • Global (Tüm dünyaya yayilmis enternasyonal Ar-Ge birimleri)

   

Ar-Ge KUSAKLARI

1. Kusak : Ar-Ge bir yetenek isidir. Sanattir.
2. Kusak (1950 sonrasi) : Ar-Ge bir metodoloji ve plan isidir.
3. Kusak (1980 sonrasi) : Ar-Ge müsteri için yapilir.
4. Kusak (2000 sonrasi) : Ar-Ge tüm paydaslarca beraber yapilir.

ARÇELIK TEKNOLOJI GELISTIRME DENEYIMI:
Türkiye'de ar-ge ortaminin bütün zorluklarina karsin...

• Gerekli Kültürü Olusturarak,
• Ar-Ge Faaliyetlerini Evrensel Kurallarina Uygun,
• Netice Alacak, Deger Katacak Sekilde,
• Kendi Bünyesine Uydurarak Sürdürmek

21. asirda ayakta kalmak isteyen endüstrilerin tek seçenegi olarak gözükmektedir..

ATGM ILKELERI

• Ürün gelistirmenin yaninda "teknoloji gelistirme" birimi.
• Yazili misyon ve vizyon'a sahip olma.
• Müsteri ilkesi.
• Teslim edilecek ürünü tanimlanmis arastirma programlari.
• Uzmanliga dayali altyapi.
• Disiplinlerarasi projeler.
• Projelerde Kalite, Zaman ve Bütçeye Uyum.
• Raporu yayinlanmamis proje bitmis sayilmaz.
• % 70 teknoloji üretme - % 30 gelecegi hazirlama

BASARILI BIR Ar-Ge IÇIN KOSULLAR

• Üst Yönetim Destegi
• Yeterli Kaynak
• Optimum Zaman
• Anahtar Konularda Yetismis Uzmanlar
• Laboratuvar Altyapilari
• Bilgisayar Donanimi ve Analiz Yazilimlari
• Arastirma-Gelistirme Ortami
• Sirket Kültür Degisimi

RAKIPLER

• "Uçma" tuzagi
• "Kaybolma" tuzagi
• Teknolojiyi hazir elde etme aliskanligi
• Hyperaktivite, sabirsizlik
• Takdir edilmeme
• Kartvizit kültürü

TEKNOLOJI GELISTIRME'de PROJE ASAMALARI

• Proje Olusturma (Ön Fizibilite Çalismasi)
• Proje Yürütme ve Izleme
• Proje Sonlandirma

PROJE OLUSTURMA - ÖN FIZIBILITE GEÇIT <-1>

• Tüm arastirmacilar proje önerebilirler.
• Projenin yürütülmesi için gerekli bilgileri toplamak ve "Teknik Fizibilite"yi ortaya koymak için zaman ve kaynak açisindan sinirli ön çalismalari içerir.
• Çalismanin sonunda derlenen bilgiler uzmanlarin ve ilgililerin katildigi bir sunusta tartisilir. (Geçit<0>)
• Projenin devamina karar verilirse, bundan sonraki asamanin hedefi "Proje Kitabi"nin yayinlanmasidir.

PROJE KITABI

Proje Kitabi, Proje Ekibi / Müsteri / ATGM Yönetimi arasinda bir sözlesmedir.

• Projenin amaç ve ürünlerini,
• Projede uygulanacak yöntemi,
• Proje planini ve kilometretaslarini,
• Gerekli kaynaklari ve bunlarin onaylarini,
• Sirkete getirecegi yararlari içerir.

PROJE YÜRÜTME ve IZLEME

• Yetkelendirilmis Proje Ekipleri.
• Iletisim Plani:
• Proje ekip içi iletisim
• Müsteri ile iletisim
• Süreç Sorumlusu ile iletisim
• Projenin Bilgisayar Ortaminda Günlenmesi ve Izlenmesi.

PROJE SONLANDIRMA

• Projenin tüm hedeflerine ve çiktilarina ulasmasi ile projenin kapatilmasi süreci baslar.
• Bu süreçteki etkinlikler:
  • Raporlamalarin tamamlanmasi (Teknik ve idari)
  • Fikri haklarin yönetimi
  • Proje son degerlendirmesi
  • Proje ekibinin degerlendirmesi
  • Bilgi ve teknolojilerin transferi
  • Müsteri görüslerinin alinmasi

ÖNERILER

• Teknoloji Gelistirme projeleri (gerektigi kadar) planlanmalidir.
• Ara gözden geçirmeler için milestone'lar koyulmasi süreci daha verimli kilmaktadir
• Sürecin etkinliginin ve çiktilarin sürekli ölçümü dogru yönlendirmede yardimcidir.
• Planlanandan sapmalara Teknoloji Gelistirme projelerinde hazir olunmalidir.

ÜRÜN GELISTIRME SÜRECI:

ASAMALAR

• Kavramsal Tasarim
• Ürün Tasarimi
• Devreye Alma

KAVRAMSAL TASARIM

• Pazar analizleri, Mevcut ürün gaminin degerlendirilmesi
• Ürün benchmark çalismalari
• Hedef satis fiyati ve adedinin belirlenmesi
• Fizibilite çalismalari
• Stil/modelleme çalismalari
• Yeni ürün fonksiyon ve teknik özelliklerinin belirlenmesi
• Teknoloji gelistirme/uyarlama çalismalari
• Proje ekibinin belirlenmesi, Proje plani çalismalari

Çikti : Proje Kitabi
Dönüm Noktasi : Proje Onayi

ÜRÜN TASARIMI

• Ayrintili ürün tasarim çalismalari
• Komponent seçimleri
• Make or buy çalismalari
• Operasyon ve montaj planlari
• Kalite planlari
• Grup ve ürün prototiplerinin sinanmasi
• Kalip - Teçhizat siparisleri

Çikti : Tasarim ve Proses Dogrulanmasi
Dönüm Noktalari : Yatirim Karari - Üretim Karari

DEVREYE ALMA

• Tesis kurma çalismalarinin tamamlanmasi
• Deneme üretimi
• Kontrollü saha testleri
• Egitimlerin tamamlanmasi
• Tekrarli üretim denemesi

Çikti : Pazara sunulacak ürün
Dönüm Noktasi : Satis Onayi

ARÇELIK,

• Önümüzdeki dönemde uluslararasi arenada var olabilmek için teknolojinin önemini görmüstür.
• Teknoloji ve ürün gelistirme altyapisini kurmustur.
• Bu yaklasimin olumlu sonuçlari gözlenmektedir.
  • Özgün ürün orani % 100
  • Dünya klasinda teknoloji
  • Sirketin bagimsizligi
  • Dis pazarlara açilma olanagi, ihracatta artis

AR-GE PERFORMANSININ ÖLÇÜLMESI:

• Ölçütlerin belirlenmesi çok güç! Buna ragmen ölçülmeli.
• Sürecin performansinin ölçülmesi, departmanlarin ve bireylerin performanslarinin ölçülmesinden çok daha önemli.
• Ölçüt / Gösterge ve Hedefler sirketlerin amaç ve dogrulari ile uyumlu olmali.

DEGER KATMA

• Inovasyon süreci, deger katmalidir.
• Bu degerin ölçülebilmesi
• üst yönetimin sahiplenmesi
• sürecin dogru yönlendirilmesi
• çalisanlarin motivasyonu açisindan çok önemlidir.
• Katilan degeri hesaplayabilirseniz, tahminden yüksek oldugunu göreceksiniz.

ÖLÇÜT ÖNERILERI

• Girdi/Potansiyel Ölçütleri
  • Inovasyon sürecindeki eleman, harcanan para
  • Portföydeki proje sayisi ve bunlarin dagilimi
• Süreç Ölçütleri
  • "Time to market"
  • Geri dönüs sayisi
  • Sürece harcanan insan kaynagi

ÖLÇÜT ÖNERILERI

• Hedeften Sapma Ölçütleri
  • Kalite, zaman, maliyet hedeflerine uyum
  • Öngörülen spesifikasyona uyum
• Sonuç Ölçütleri
  • Projenin mali getirisi
  • Müsteri memnuniyeti
  • Ürün geri dönüs oranlari

SONSÖZ:

• Arçelik, "Teknoloji Gelistirme"yi de içeren inovasyon sürecini olusturmus, 10 yili askin bir deneyim edinmistir.
• Ar-ge süreci, evrensel kurallar sirket kültürüne entegre edilerek yürütülmektedir.
• Teknoloji/Ürün gelistirme sürecinde proje bazli çalisilmaktadir.
• Bu yaklasimlarin olumlu sonuçlari alinmaya baslamistir.

İlgili Linker:
Haberler > 23.12.2002 > Arçelik'de ürün geliştirme yapılanması ve patent başvurularındaki artış
Haberler > 06.10.2002 > Arçelik, kullandığı son yabancı lisansı da terketti